Góð ráð fyrir heimilið

Lítil skref sem einfalda daginn

Hagnýt ráð sem hjálpa þér að flokka, finna hlutunum stað og halda skipulaginu við, ein venja í einu.

Byrjaðu þar sem hentar þér

Ellefu einfaldar leiðir

Kona gengur með glas og klút inn í eldhús

Daglegt lífNýttu ferðina

Lyklar fara beint á sinn stað í forstofu

VenjurEkki leggja frá þér, gakktu frá

Borðstofa á heimilinu tilbúin fyrir daglegt líf

ViðhaldLitlar venjur sem gera heimilið léttara

Forstofa þar sem auðvelt er að ganga frá

KerfiGerðu réttu leiðina að auðveldustu leiðinni

Kona tekur hreina diska úr uppþvottavélinni á meðan kaffið rennur

VenjustöflunTengdu venjur saman

Blautar hendur strjúka yfir vaskinn með sápu

BaðherbergiHreinn vaskur á nokkrum sekúndum

Kona gengur frá hráefni og leirtaui á meðan maturinn eldast

EldhúsGakktu frá á meðan þú eldar

Að byrjaByrjaðu smátt, ekki laga allt í einu

Kona setur eina vél af fjölskylduþvotti af stað

ÞvotturEin vél á dag

ÞvotturÆfingafötin beint í vélina

Þvottur fer til skiptis í þurrkara og á snúru

ÞvotturLáttu þurrkunina ráða röðinni

Daglegt líf

Nýttu ferðina

Eitt af einföldustu ráðunum til að halda heimilinu snyrtilegra er að nýta ferðina.

Í hvert skipti sem þú stendur upp eða ferð á milli herbergja skaltu líta í kringum þig og athuga hvort eitthvað geti farið með þér.

Ertu að fara úr stofunni inn í eldhús? Taktu glasið með.

Ertu að fara út úr bílnum? Taktu ruslið með þér og hentu því á leiðinni inn.

Þú ert hvort sem er að fara þessa leið.

Þegar þetta verður að vana nýtir þú hreyfinguna sem er þegar hluti af deginum. Hlutirnir færast þangað sem þeir eiga að fara án þess að þú þurfir að gera sérstakt verkefni úr því.

Ein ferð virðist kannski ekki skipta miklu, en margar litlar ferðir yfir daginn gera það.

Prófaðu í dag

Í hvert skipti sem þú stendur upp skaltu spyrja þig: „Er eitthvað sem getur farið með mér?“ Ekki taka allt. Bara eitt.

Þannig nýtir þú ferðir sem þú varst hvort sem er að fara og heldur betur utan um heimilið í leiðinni.

Lyklar og taska fara beint á sinn stað í forstofu

Venjur

Ekki leggja frá þér, gakktu frá

Það er ótrúlega auðvelt að leggja hlut frá sér og hugsa: „Ég geng frá þessu á eftir.“

Úlpan fer á stólinn. Taskan á gólfið. Skórnir enda í hrúgu í forstofunni. Handklæðið liggur eftir á baðherberginu.

Hver hlutur tekur aðeins augnablik að ganga frá þegar þú ert með hann í hendinni. Ef þú leggur hann frá þér verður hann hins vegar að verkefni sem bíður þín seinna.

Ekki leggja hlut frá þér. Settu hann á sinn stað.

Þegar þú kemur heim, hengdu úlpuna strax upp. Settu lyklana í skálina við hurðina, töskuna á sinn stað og skóna beint í skóhilluna.

Þegar þú ert búin í sturtu fer handklæðið beint á snagann og óhreinu fötin í óhreinatauið.

Þegar þú ert búin að borða fer diskurinn beint í uppþvottavélina. Þegar þú eldar geturðu sett áhöld, umbúðir og hráefni á sinn stað jafnóðum.

Af hverju virkar þetta?

Þú ert ekki að taka oftar til.

Þú ert að koma í veg fyrir að tiltektin verði til.

Það tekur aðeins nokkrar sekúndur að hengja upp úlpuna þegar þú kemur inn. Leggirðu hana á stólinn þarftu að sinna henni aftur seinna.

Prófaðu í dag

Þegar þú ætlar að leggja eitthvað frá þér skaltu stoppa í eina sekúndu og spyrja: „Get ég sett þetta beint á sinn stað?“ Ef svarið er já, gerðu það strax.

Markmiðið er ekki að vera alltaf að taka til. Það er að klára litlu verkin þegar þau verða til, svo þau safnist síður upp.

Viðhald

Litlar venjur sem gera heimilið léttara

Það er auðvelt að hugsa um skipulag sem stórt verkefni: taka allt í gegn, flokka skápana og finna öllum hlutum stað. En það sem heldur heimilinu gangandi eftir stóru tiltektina eru oft litlu venjurnar.

James Clear fjallar um þetta í bókinni Atomic Habits. Ein af meginhugmyndum bókarinnar er að litlar breytingar, endurteknar aftur og aftur, geti með tímanum haft mikil áhrif.

Þetta á vel við um heimilið. Markmiðið þarf ekki að vera að verða duglegri að taka til. Betra markmið er að búa til venjur og kerfi sem gera það að verkum að minna þarf að taka til.

Heimilið verður sjaldnast óskipulagt á einu augnabliki. Litlir hlutir safnast upp. Sem betur fer virkar þetta líka í hina áttina: litlar venjur geta haldið utan um heimilið án þess að tiltekt verði stöðugt sérstakt verkefni.

Byrjaðu á einu litlu atriði. Veldu eitthvað sem gerist á hverjum degi og gerðu það á sama hátt í hvert skipti. Þegar það er orðið sjálfsagt geturðu bætt næstu venju við.

Þú þarft ekki að gera þetta fullkomlega. Dagur þar sem allt fer úr skorðum eyðileggur ekki góða venju. Þú heldur einfaldlega áfram næst.

Gott skipulag á ekki að búa til meiri vinnu. Það á að gera daglegt líf einfaldara.

Prófaðu í dag

Veldu eina litla venju sem myndi létta á heimilinu þínu og byrjaðu bara þar.

Kerfi

Gerðu réttu leiðina að auðveldustu leiðinni

Ef sama draslið safnast alltaf upp á sama stað er freistandi að hugsa: „Ég þarf bara að vera duglegri að ganga frá.“

En stundum er vandamálið ekki þú. Kerfið er einfaldlega á röngum stað.

Ein af hugmyndunum sem James Clear fjallar um í Atomic Habits er hversu mikil áhrif umhverfið hefur á hegðun okkar. Við eigum auðveldara með að halda góðri venju þegar umhverfið styður við hana.

Safnast óhreinu fötin alltaf við hliðina á rúminu? Kannski á þvottakarfa að vera þar.

Enda lyklarnir alltaf á eldhúsbekknum? Finndu þeim stað þar sem þú ert líklegust til að leggja þá frá þér þegar þú kemur inn.

Safnast skórnir við dyrnar? Þá þarf skógeymslan að vera þar sem fólk fer úr skónum.

Gott skipulag vinnur með því hvernig heimilið er raunverulega notað, ekki hvernig við teljum að það eigi að vera notað.

Áður en þú reynir að breyta venjunni skaltu því skoða umhverfið. Stundum þarf bara að færa körfuna, bæta við krók eða finna hlutnum betri stað.

Prófaðu í dag

Finndu einn stað þar sem hlutir safnast reglulega upp og spurðu: „Hvað myndi gera það auðveldara að ganga frá hér?“

Kona tengir frágang í uppþvottavél við morgunkaffið

Venjustöflun

Tengdu nýja venju við eitthvað sem þú gerir nú þegar

Það getur verið erfitt að muna eftir nýrri venju. Hún á auðveldara með að festast ef hún fær ákveðinn stað í rútínunni sem er þegar til.

Í Atomic Habits kallar James Clear þetta habit stacking, það er að tengja nýja venju við eitthvað sem þú gerir nú þegar.

Hugmyndin er einföld:

Þegar ég hef gert þetta, geri ég þetta næst.

Þegar þú burstar tennurnar geturðu gengið frá því sem er á vaskinum.

Þegar kaffið er að renna í gegn geturðu tæmt uppþvottavélina.

Þegar þú setur þvottavél af stað geturðu tekið saman þvott sem á að fara næst.

Þú þarft þá ekki að muna eftir sérstöku verkefni seinna. Fyrri venjan verður áminning um þá næstu.

Veldu samt bara eina tengingu til að byrja með. Markmiðið er ekki að troða verkefnum inn í hvert augnablik dagsins heldur að láta eitt lítið atriði gerast á eðlilegan hátt.

Með tímanum hættirðu að hugsa um þetta sem verkefni. Þetta verður einfaldlega röðin sem hlutirnir gerast í.

Prófaðu í dag

Veldu eina venju sem þú gerir á hverjum degi og kláraðu setninguna: „Þegar ég er búin að ______, þá ______.“

Baðherbergi

Hreinn vaskur á nokkrum sekúndum

Það þarf ekki alltaf að taka frá sérstakan tíma til að halda baðherberginu snyrtilegu. Litlar venjur, tengdar við það sem þú gerir nú þegar, geta gert ótrúlega mikið.

Þegar ég er að þvo mér um hendurnar kíki ég yfir vaskinn og vaskborðið. Ef það er tannkrem, sápa eða önnur óhreinindi í vaskinum nota ég örlitla sápu og strýk yfir hann með hendinni á meðan hún er enn blaut. Síðan skola ég vaskinn og blöndunartækin um leið og ég skola hendurnar.

Ef ég sé eitthvað á vaskborðinu eða blöndunartækinu tek ég smá klósettpappír, þurrka yfir og hendi honum beint í ruslið.

Ég nota klósettpappír frekar en tusku í þetta litla viðhald. Þá skil ég ekki eftir blauta eða óhreina tusku sem þarf síðan að ganga frá eða þvo.

Þetta tekur aðeins nokkrar sekúndur. En af því að ég geri þetta reglulega nær vaskurinn sjaldan að verða skítugur.

Prófaðu í dag

Næst þegar þú þværð þér um hendurnar skaltu líta yfir vaskinn. Ef eitthvað þarf að laga skaltu gera það strax. Það tekur aðeins nokkrar sekúndur en getur komið í veg fyrir að vaskurinn verði að stærra verkefni síðar.

Ein lítil skúffa skipulögð í rólegheitum

Að byrja

Byrjaðu smátt, ekki laga allt í einu

Þegar heimilið er komið úr skorðum er auðvelt að ákveða að nú eigi allt að breytast.

Allir skápar skulu skipulagðir. Allt drasl skal hverfa. Héðan í frá verður alltaf gengið frá öllu.

Það er stórt stökk og þess vegna endist það oft ekki.

Litlar breytingar eru auðveldari að endurtaka. Og það sem við endurtökum hefur meiri möguleika á að verða hluti af daglegu lífi.

Veldu því eitt lítið svæði eða eina venju í stað þess að reyna að breyta öllu heimilinu í einu.

Kannski byrjar þú á forstofunni. Kannski á eldhúsbekknum. Kannski ákveður þú einfaldlega að eitt ákveðið yfirborð eigi að vera autt þegar þú ferð að sofa.

Þegar það er orðið auðvelt geturðu tekið næsta skref.

Þetta snýst ekki um að gera lítið úr því sem þarf að gera. Þetta snýst um að búa til breytingu sem þú getur raunverulega haldið áfram með.

Og ef dagurinn fer úr skorðum? Byrjaðu aftur næst. Þú þarft ekki að bíða eftir mánudegi, nýjum mánuði eða nýju átaki.

Prófaðu í dag

Veldu eitt. Ekki heilt herbergi ef það er of mikið, bara eina skúffu, eitt yfirborð eða eina venju.

Lítið skref sem þú endurtekur er meira virði en stórt átak sem gerist bara einu sinni.

Kona gengur frá hráefni og setur leirtau í uppþvottavél á meðan maturinn eldast

Eldhús

Gakktu frá á meðan þú eldar

Þegar ég er að elda reyni ég að ganga frá jafnóðum. Í matargerðinni verða oft litlir biðtímar, pannan er að hitna, pastað að sjóða eða maturinn inni í ofni.

Í stað þess að standa yfir pottinum, hræra að óþörfu, horfa út í loftið eða taka upp símann nýti ég þessar mínútur til að ganga frá.

Ég set hráefni aftur á sinn stað, hendi umbúðum, skola skurðarbrettið og set áhöld beint í uppþvottavélina. Ef vélin er hrein tæmi ég hana fyrst svo hægt sé að ganga frá jafnóðum.

Markmiðið er að þegar maturinn er tilbúinn sé eldhúsið líka að mestu komið í lag. Þá bíður mín ekki stór tiltekt eftir matinn, heldur aðeins að ganga frá diskunum og þurrka yfir.

Prófaðu í dag

Næst þegar þú bíður eftir að pannan hitni eða vatnið sjóði skaltu ganga frá þremur hlutum. Litlu gluggarnir í matargerðinni geta komið í veg fyrir að allt safnist upp á eldhúsbekknum.

Kona setur eina vél af fjölskylduþvotti af stað í björtu þvottahúsi

Þvottur

Ein þvottavél á dag heldur hrúgunni niðri

Þegar börnin mín voru lítil var þvotturinn fljótur að safnast upp. Í stað þess að bíða eftir stórum þvottadegi tengdi ég þvottinn við heimkomuna eftir vinnu.

Þegar ég kom heim setti ég strax í eina vél áður en ég byrjaði á kvöldverkunum. Þannig náði ég oft einni til tveimur vélum yfir daginn og hélt þvottinum við án þess að hann yrði að sérstöku helgarverkefni.

Þegar þvotturinn var orðinn þurr tók ég hann stundum með mér inn í stofu, setti þátt í gang og braut saman á meðan ég horfði. Þá varð frágangurinn hluti af notalegri stund en ekki enn eitt verkefnið sem beið mín.

Ég kallaði þetta „Þvottur og Þáttur“.

Þessi venja virkaði sérstaklega vel þegar mikið féll til af þvotti. Ein vél virtist kannski ekki gera mikið, en þegar hún var endurtekin flesta daga náði þvotturinn sjaldan að verða að yfirþyrmandi hrúgu.

Finndu þína tengingu

Það skiptir ekki máli hvort þú setur í vél þegar þú kemur heim, eftir kvöldmat eða áður en þú ferð að sofa. Veldu stund sem er þegar hluti af deginum og tengdu eina vél við hana.

Prófaðu í dag

Veldu eina fasta stund dagsins og settu í eina vél. Hugsaðu ekki um allan þvottinn. Byrjaðu bara á einni vél og kláraðu hana alveg.

Kona setur æfingaföt í upphækkaða þvottavél

Þvottur

Æfingafötin beint í vélina

Þegar ég fór á morgunæfingar setti ég æfingafötin beint í þvottavélina um leið og ég kom heim.

Ég valdi stutt 15 mínútna prógramm og lét vélina ganga á meðan ég undirbjó börnin fyrir daginn. Þá náði ég að taka fötin úr vélinni áður en ég fór í vinnuna.

Fyrir mér var algjört skilyrði að skilja þvottinn ekki eftir blautan í vélinni. Ég setti hana því aðeins af stað þegar ég vissi að ég hefði tíma til að taka úr henni.

Þessi venja hentaði mér vel af því að þvottahúsið var inni í íbúðinni. Hún hentar ekki endilega öllum, en hugmyndin er að tengja æfingafötin við einfalt ferli strax eftir æfingu svo þau lendi ekki í hrúgu.

Prófaðu í dag

Veldu fastan stað fyrir æfingafötin þegar þú kemur heim. Ef tíminn leyfir fara þau beint í vélina. Annars fara þau á einn ákveðinn stað þar sem þau bíða næstu vélar.

Þvottur

Láttu þurrkunina ráða röðinni

Þegar margar vélar bíða getur verið gagnlegt að hugsa um þurrkunina áður en fyrsta vélin fer af stað.

Ég set oftast til skiptis í vélina þvott sem þarf að hengja upp og þvott sem má fara í þurrkara. Þannig fær þvotturinn á snúrunni eða þurrkgrindinni lengri tíma til að þorna áður en næsta vél sem þarf að hengja upp er tilbúin.

Þetta litla skipulag kemur í veg fyrir að allur blauti þvotturinn þurfi sama plássið á sama tíma. Flæðið verður jafnara og auðveldara er að klára hverja vél alveg.

Prófaðu í dag

Áður en þú setur fyrstu vélina af stað skaltu skipta þvottinum eftir þurrkunaraðferð. Settu svo til skiptis í vélina það sem þarf að hengja upp og það sem má fara í þurrkara.